Küresel piyasalar, enflasyonist baskılar ve merkez bankalarının sıkılaşan para politikaları nedeniyle volatil bir seyir izliyor. Tahvil faizlerindeki yükseliş ve doların güçlenmesi öne çıkıyor.
Küresel piyasalar, enflasyonist baskıların devam etmesi ve merkez bankalarının faiz artırımı adımları nedeniyle yoğun bir veri gündemini takip ediyor. Bu durum, küresel tahvil piyasalarında satış baskısını artırırken, borçlanma maliyetlerinin yükselmesine yol açıyor.
Artan petrol fiyatları, enflasyon endişelerini körükleyerek başta ABD Merkez Bankası (Fed) olmak üzere merkez bankalarının para politikalarında sıkılaşma sürecini hızlandırabileceği öngörülerini güçlendiriyor. Uzun vadeli tahvil faizlerindeki artış, küresel borçlanma maliyetlerini yükseltirken hisse senedi değerlemeleri üzerinde de baskı oluşturuyor.
Bu hafta ABD 10 yıllık tahvil faizi yüzde 5,34, 30 yıllık tahvil faizi ise yüzde 5,69 ile 2002’den bu yana en yüksek seviyeleri gördü. Ardından bu faizler bir miktar geri çekilerek 10 yıllık tahvil faizi yüzde 5,28, 30 yıllık tahvil faizi ise yüzde 5,61 seviyelerinde dengelendi. Tahvil faizlerindeki yükselişten destek bulan dolar endeksi 102,2 ile Nisan 2025’ten bu yana en yüksek seviyesini kaydetti. Haftayı ise yüzde 1 artışla 101,9 seviyesinden tamamladı. Fransa kaynaklı mali endişeler, avrodaki düşüşü de destekleyerek doların güçlenmesine katkı sağladı.
Altının onsu, tahvil getirilerindeki sert yükselişler ve dolara olan talebin artmasıyla bu hafta yüzde 3,4 değer kaybederek 4 bin 141 dolara indi.
ABD’de tarım dışı istihdam eylülde 29 bin kişi artarak beklentilerin altında kalırken, işsizlik oranı yüzde 4,2’ye çıktı. Ağustos ayında 162 bin olan tarım dışı istihdam artışı, bu verinin ardından Fed’in ekim ayında faiz artırımına gitme ihtimalini yüzde 23’e indirdi. Fed’in yakından takip ettiği çekirdek kişisel tüketim harcamaları fiyat endeksi, ağustosta aylık bazda yüzde 0,2, yıllık bazda yüzde 3 arttı. Piyasa beklentileri bu endeksin aylık yüzde 0,3, yıllık yüzde 3,3 artması yönündeydi.
Analistler, ABD istihdam verisinin ardından piyasalarda risk iştahının arttığını ancak tahvil piyasasındaki satış baskısının haftalık bazda hakim olduğunu belirtti. Tarım dışı istihdam verisinin etkilerinin gelecek hafta da izleneceği ifade edildi.
ABD Başkanı Donald Trump, Avrupa’nın stoklarındaki dizelin büyük bir kısmının piyasaya sürülmesine izin verildiğini bildirdi. G7 liderleri, küresel enerji piyasalarını istikrara kavuşturmak amacıyla Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) koordinasyonunda dizel ve diğer petrol rezervlerinden toplam 100 milyon varilin 4 ay içinde serbest bırakılmasına karar verdi. Bu gelişmelerle Brent petrolün aralık vadeli varil fiyatı, haftalık bazda yüzde 3,5 artarak 102,3 dolara çıktı.
New York borsasında bu hafta karışık bir seyir izlendi. Dow Jones endeksi yüzde 1,26, S&P 500 endeksi yüzde 0,27 değer kaybederken, Nasdaq endeksi yüzde 0,45 değer kazandı. Gelecek hafta yurt içinde enflasyon ve sanayi üretimi verileri takip edilecek.
Avrupa borsalarında ise enerji maliyetlerindeki artışın tetiklediği enflasyonist endişeler ve tahvil piyasasındaki baskı nedeniyle negatif bir seyir izlendi. Avro Bölgesi’nde yıllık enflasyon yüzde 3,8 ile 3 yılın en yüksek seviyesini gördü. Fransa ve İngiltere’de tahvil faizleri 2002 ve 1998’den bu yana en yüksek seviyelere ulaştı. Bu gelişmelerle İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 2,18, Almanya’da DAX 40 endeksi yüzde 0,70, Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 2,24 ve İtalya’da FTSE MIB endeksi yüzde 2,66 değer kaybetti.
Asya borsalarında Japonya hariç negatif bir seyir gözlendi. Yükselen tahvil getirileri ve petrol fiyatları risk iştahını baskıladı. Japonya’nın 10 yıllık tahvil faizi yüzde 3,11 ile 1995’ten bu yana en yüksek seviyeyi gördü. Çin hükümeti, ekonomideki yavaşlamayı sınırlamak amacıyla yeni destek politikaları açıklayacağını duyurdu. Haftalık bazda Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 2,93 değer kazanırken, Güney Kore’de Kospi endeksi yüzde 1,09, Hong Kong’da Hang Seng endeksi yüzde 2,19, Çin’de Şanghay bileşik endeksi yüzde 1,19 değer kaybetti.
Yurt içinde Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi haftalık bazda yüzde 4,88 düşüşle 12.270,18 puandan kapandı. Dolar/TL ise haftayı 49,1285 seviyesinden tamamladı. Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), tasfiye sürecindeki fonlarda ara ödeme yapılmasına karar verdi. Cumhurbaşkanı Erdoğan, fon piyasasındaki sorunun üstesinden gelindiğini belirtti. Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek de fon piyasalarındaki sorunun çözümü için hızlı hareket ettiklerini ve bulaşıcılığın önlendiğini kaydetti. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), KOBİ kredileri için büyüme sınırını yüzde 4,5’ten yüzde 5’e yükseltti ve Türk lirası zorunlu karşılıklarda bloke tesis oranlarını düşürdü.
Gelecek hafta yurt içinde pazartesi enflasyon, cuma ise sanayi üretimi verileri takip edilecek. Enflasyon Beklenti Anketi’ne katılan ekonomistler, TÜFE’nin eylülde yüzde 2,18 artacağını ve yıllık enflasyonun yüzde 30,16’ya gerileyeceğini tahmin ediyor. Ekonomistlerin yıl sonu enflasyon beklentisi ise yüzde 29,66 oldu.
