Azerbaycan, Şuşa Zirvesi ve Karabağ Deklarasyonu ile Türk dünyasının Orta Koridor vizyonuna güç katarken bölgesel iş birliğini derinleştiriyor.
Azerbaycan, 6 Temmuz 2024 tarihinde Karabağ’ın Şuşa kentinde ev sahipliği yaptığı Türk Devletleri Teşkilatı gayriresmi zirvesinde “Karabağ Deklarasyonu”nun imzalanmasını sağlayarak Türk dünyasının Orta Koridor vizyonuna stratejik bir katkı sundu. Bu adım, İran’daki gelişmeler ve Hürmüz Boğazı’nda yaşanan kriz gibi küresel gerilimlerin Orta Koridor’un ve Zengezur Koridoru’nun stratejik önemini pekiştirdiği bir dönemde, Türk devletleri arasındaki ticari, lojistik ve siyasi bağları güçlendirdi.
Modern Türk dünyasının kurumsallaşmasında önemli rol üstlenen Azerbaycan, gayriresmi zirvelerin düzenlenmesine öncülük etti. Şuşa Zirvesi, Türk dünyasının ortak geleceğinin sembolü haline geldi. Karabağ Zaferi ile işgalden kurtarılan Şuşa’da gerçekleşen zirve, Türk devletlerinin dayanışmasını simgeledi ve Azerbaycan’ın Güney Kafkasya’da yarattığı yeni jeopolitik gerçekliğin ardından bölgesel iş birliğinin yeni aşamasını teyit etti.
Azerbaycan’ın Gebele kenti, Ekim 2025’te Türk Devletleri Teşkilatı Liderler Zirvesi’ne ev sahipliği yaptı. Bu kent, geçmişten günümüze Türk dünyasında kültürel ve sembolik bir öneme sahiptir. Azerbaycan, tarih boyunca Türk dünyası için birleştirici bir rol üstlenerek, modern Türk entelektüelleri için bir buluşma noktası ve reformist düşüncenin merkezi oldu.
Modern Türk bütünleşmesinin tarihsel temeli, 1926 yılında Bakü’de düzenlenen Birinci Türkoloji Kongresi ile atıldı. Türk dünyasının bilimsel tarihinde dönüm noktası kabul edilen bu kongre, ortak kültürel, dilsel ve entelektüel alan üzerinde tartışma yapılan ilk platforma ev sahipliği yaptı. Orta Asya’dan Anadolu’ya kadar bilim insanlarını, dilbilimcileri, tarihçileri ve eğitimcileri bir araya getiren kongre, 20. yüzyılın en önemli entelektüel olaylarından biri olarak değerlendiriliyor ve etkisini 100 yıldır sürdürüyor.
